Typ om te zoeken

Geen onderdeel van een categorie

Nieuw netwerk tussen AZ Nikolaas, AZ Lokeren en UZ Gent

Delen

“We streven naar een typologie van onze ziekenhuizen”

 
Koen Michiels is gedelegeerd bestuurder van het AZ Nikolaas en AZ Lokeren. De samenwerking ging begin 2016 van start. Beide ziekenhuizen zullen ook een overeenkomst met UZ Gent sluiten. Om dit proces te begeleiden, opteerde Koen Michiels ervoor toch niet de stap naar ZNA te zetten.
 

U startte het jaar met het uittekenen van een nieuw netwerk. Eerst kwam AZ Lokeren er bij, daarna UZ Gent. Wat is het opzet?

Koen Michiels: “De eerste samenwerkingsinitiatieven met AZ Lokeren bestonden al enkele jaren en mondden uit in een overeenkomst tot samenwerking. Ik wil graag benadrukken dat het om een andere constructie gaat dan wat bij de fusie van AZ Nikolaas gebeurde, toen verschillende ziekenhuizen uit de regio onder één fusie-VZW wilden werken. AZ Nikolaas en AZ Lokeren blijven aparte ziekenhuizen met elk een eigenheid, een aparte structuur, een aparte boekhouding. Het opzet is vooral om heel veel kruisverbanden te maken. Ook UZ Gent zal een belangrijke partner worden. Samen sluiten we daartoe een netwerkovereenkomst. Dit is belangrijk, want de zorgregio bestaat uit meer dan 300.000 inwoners. Het is onze ambitie om naar een echelonnering of typologie van ziekenhuizen te gaan.”
 

Wat houdt het in voor de ziekenhuizen?

Koen Michiels: “Het betekent vooral een taakverdeling. AZ Lokeren kan het huidige aanbod behouden, maar voor enkele domeinen zal er ook een samenwerking met AZ Nikolaas zijn, bijvoorbeeld voor het cath lab. Maar ook AZ Nikolaas zal niet alles kunnen aanbieden, zoals cardiochirurgie, en daarvoor doen we dan een beroep op UZ Gent.
Patiënten zijn daardoor verzekerd van de beste zorgverlening, want ook in een kleiner ziekenhuis zal de patiënt bij topartsen terechtkunnen. Door de schaalvergroting willen we ook de wachttijden verminderen. Het is een enorme uitdaging om dit drieluik vorm te geven. Deze aanpak past in het beleid van minister van Volksgezondheid Maggie De Block.”
 

Hoe organiseren jullie het praktisch?

Koen Michiels: “Er komt ook een netwerkcomité. Dat zal om de twee maanden samenkomen en als koepel van de drie ziekenhuizen fungeren. We zullen bekijken wie wat doet en welke noden er zijn. Het is heel waardevol om in een afgebakende regio zorgvragen te bekijken en daarover afspraken te maken. Elk ziekenhuis behoudt een eigen dynamiek, maar er komen ook dwarsverbanden.
Communicatie is belangrijk. Een overkoepelende naam hebben we nog niet, wel willen we ons samen profileren. Eerst de inhoud dan de verpakking. Het professioneel netwerk moet voor huisartsen en patiënten immers heel concreet en toegankelijk zijn. Dat kan bijvoorbeeld door de websites te stroomlijnen. Ook denken we aan een magazine om de verbondenheid te onderstrepen.”
 

AZ Nikolaas is een netwerk met verschillende campussen. Wat leverde deze samenwerking op?

Koen Michiels: “We hadden met de fusie twee grote doelstellingen voor ogen. In de eerste plaats wilden we efficiënter werken. Sint-Niklaas telt zowat 70.000 inwoners en had twee ziekenhuizen met elk een spoedafdeling, een materniteit, een pediatrie enzovoort. Dit dubbele aanbod vonden we maatschappelijk niet meer verantwoord. We streefden er naar de krachten te bundelen om zo een betere dienstverlening te kunnen bieden. Een tweede doelstelling vloeide voort uit de constatatie dat er in het Waasland een gebrek was aan bepaalde takken van het zorgaanbod en enkele gespecialiseerde technologieën. Door het bundelen van de krachten konden we daar een antwoord op bieden. Zo bouwden we een hartcentrum uit, er is nu een sterke afdeling radiotherapie en een toonaangevend diabetescentrum. De fusie leidde tot een ruimer en kwaliteitsvol dienstenaanbod en dat is een heel positieve evolutie. In de regio staan we nu garant voor een sterk professioneel zorgaanbod, wat een sprong voorwaarts is in vergelijking met zowat tien jaar geleden. We zijn nu één van de grotere netwerken in Vlaanderen en daardoor is het mogelijk om topartsen aan te trekken. Het gaat om medici met een hoge specialisatie die in AZ Nikolaas voldoende patiënten hebben en daardoor sneller interesse vertonen om er te werken.”
 

AZ Nikolaas besteedt ook aandacht aan thema’s die eerder sociaal dan medisch zijn, zoals informatieverstrekking voor alleenstaande ouders, vechtscheidingen enzovoort.

Koen Michiels: “Dat vinden we inderdaad ook belangrijk. Door de fusie konden we een afdeling Kinder- en Jeugdpsychiatrie opstarten. De problemen kunnen ontstaan als gevolg van sociale factoren, zoals een moeilijke echtscheiding. Het is belangrijk op dat vlak te informeren en preventief te werken.”
 

U heeft een achtergrond van economische en fiscale wetenschappen, gecombineerd met een management opleiding aan de Vlerick Business School. Hoe kwam u in de gezondheidssector terecht?

Koen Michiels: “Het is een sector die me al tijdens mijn opleiding boeide en prikkelde. Misschien ook omdat mijn moeder als verpleegster werkte en ik via haar verhalen hoorde wat er zoal leeft in een ziekenhuis. In het begin van mijn loopbaan was het een hele uitdaging om sectorspecifieke kennis te verwerven. Maar de principes van leidinggeven in een bedrijf en in een zorginstelling stemmen grotendeels overeen. Net als in alle sectoren is er de regelgeving met bijvoorbeeld milieunormen, boekhoudkundige criteria, arbeidswetgeving enzovoort. Maar er zijn uiteraard ook cruciale verschillen en andere uitdagingen. Een economische opleiding is heel ruim en dat is een belangrijke meerwaarde. Het varieert van juridische en economische kennis naar het domein van menswetenschappen, denk aan sociologie en wijsbegeerte. Dit is dus een goede basis voor de zorgsector.”
 

U overwoog de stap naar ZNA, Ziekenhuis Netwerk Antwerpen. Het is het grootste netwerk in België en u zou er CEO Bruno Holthof opvolgen die aan de slag ging bij Oxford University Hospitals. Uiteindelijk bleef u toch in het Waasland.

Koen Michiels: “ZNA was een hele uitdaging. Wat daar de afgelopen jaren gebeurde, is heel interessant. Het past in een algemene evolutie in de sector. De periode dat een ziekenhuis een aparte entiteit is, ligt achter ons. Ziekenhuizen zijn nu vooral actoren die een schakel vormen in een netwerk. Voor ZNA is er de uitdaging om zich te positioneren met andere Antwerpse ziekenhuizen en netwerken. Ook bijvoorbeeld huisartsen en woonzorgcentra zullen een grotere rol spelen. Ongetwijfeld was de functie heel boeiend. Maar op de valreep kwam er een samenwerkingsakkoord tussen AZ Nikolaas en AZ Lokeren. Dat voorbereidingsproces had ik al een hele tijd opgevolgd. Het leek me dan ook schitterend om daar mee vorm aan te geven. Met het werkveld in het Waasland ben ik vertrouwd, ik besloot dan ook voor deze uitdaging te kiezen.”
 

De zorgsector is in volle evolutie. Hoe leidt u alles in goede banen?

Koen Michiels: “Er is een sterke interactie nodig tussen management en de medische staf. Dit is onmisbaar om een ziekenhuis te leiden en te slagen in het doorvoeren van hervormingen. Doorheen de jaren leerde ik de leefwereld van artsen kennen en weet ik ook welke gevoeligheden een rol kunnen spelen en wat er nodig is voor een optimale werking. Ook omgekeerd is dat zo. Je kan laten zien waar je als manager waarde aan hecht en waarvoor je staat. Zo groeit er wederzijds respect. Bovendien besteed ik veel aandacht aan een actieve dialoog.
De zorgsector is een veelomvattend terrein, daarom stel ik me liefst heel situatiegebonden en flexibel op. Ik wil goed kunnen inspelen op wat er gebeurt en pas mijn stijl aan. Er is een betrokkenheid op alle niveaus van de organisatie om tot een constructieve dialoog te komen. Voor mij is empathie ook cruciaal, dit ten aanzien van iedereen in het ziekenhuis. Dat houdt onder meer in dat ik goed probeer te luisteren naar de vragen die er zijn.”
 

De druk is groot, er wordt voortdurend gehamerd op kwaliteitszorg en patiëntveiligheid. Hoe pakt u dit als manager aan?

Koen Michiels: “Dit zijn heel belangrijke thema’s, maar er speelt veel meer. Je moet heel goed de evolutie in de sector volgen en analyseren wat er gaande is. Dat betekent dat je verder kijkt dan de eigen zorginstelling en ook de trends opvolgt, zowel in binnenland als buitenland. Wat gebeurt er in andere landen, welke uitdagingen gaan ze daar aan? Die kennis is belangrijk om de patiënt optimaal centraal te stellen. Het komt er op aan de rode draad te ontdekken en ervoor te zorgen dat maatregelen uitgevoerd worden in eigen huis. Als CEO hecht ik er veel belang aan om iedereen daarvoor warm te maken. Dat deed ik ook in AZ Nikolaas naar aanleiding van de fusies. Mijn taak was om alle neuzen opnieuw in dezelfde richting te krijgen en te enthousiasmeren. Het ging immers om een grondige verandering en daarbij mogen we onze hoofdopdracht, uitstekende patiëntenzorg, niet uit het oog verliezen. Omwille van de fusie was het nodig om de koers van het schip te definiëren en waar nodig bij te sturen. De betrokkenheid van iedereen was daarbij cruciaal.”
 

U bent ook actief in andere zorginstellingen, in Zorgnet Vlaanderen… Wat zijn de grote bekommernissen in de sector?

“Veel instellingen maken zich zorgen over het financiële luik en hoe de eindjes aan elkaar te knopen. De vergrijzing maakt de gezondheidssector immers duurder. Een tweede aandachtspunt is het aanbod van artsen en verpleegkundigen; er zal een toenemende vraag naar professionals zijn. Een derde uitdaging zijn de samenwerkingsverbanden, niet alleen tussen ziekenhuizen, maar ook met andere partners. Heel wat thema’s zijn grensoverschrijdend, zoals ouderen die met verschillende ziektebeelden te kampen hebben. Dat maakt de nood aan een multidisciplinaire aanpak heel tastbaar. Alleen door samenwerking kan je de schotten tussen de sectoren en afdelingen weghalen”, besluit Koen Michiels.
 

Tags:

Je houdt waarschijnlijk ook van

Geef een reactie