Typ om te zoeken

Geen onderdeel van een categorie

Louvain Bionics: robotica ten dienste van de patiënt

Delen

Benoît Herman, burgerlijk ingenieur mechanica, doctor in de wetenschappen en coördinator van Louvain Bionics, heeft ons een overzicht gegeven van de activiteiten van het centrum. “In al onze projecten wordt de patiënt zo vroeg mogelijk geïntegreerd. Het is zowel een onderzoeks- als een opleidingscentrum: wij behandelen evenwel geen patiënten, want dat is een rol die weggelegd is voor het Academische Ziekenhuis Sint-Luc. Opdat het ziekenhuis voordeel kan halen uit ons onderzoek is het echter noodzakelijk om dit onderzoek te industrialiseren. Daarom hebben we besloten om een reeks spin-offs te maken. Zo blijven de actieve protheses van onderste ledematen momenteel nog prototypes maar ISL, een wereldleider, is wel al kandidaat. Er bestaat reeds een spin-off voor de bovenste ledematen, namelijk een revalidatierobot.”
 

Protheses en revalidatie

Laten we het voorbeeld nemen van een halfzijdige verlamming na een omkeerbaar CVA: de hersenen moeten hun verbindingen opnieuw organiseren, wat een intensieve en vroegtijdige bewegingsrevalidatie impliceert. Dit komt neer op een revalidatie binnen de zes maanden na de CVA en meerdere uren per dag. Jammer genoeg zijn de patiënten die hier het slachtoffer van worden vaak oudere patiënten die ook nog eens een hoog cholesterolgehalte hebben. “Bovendien zijn er te weinig kinesisten. Daarom hebben we het idee gehad om robots te maken die de capaciteiten van elke patiënt tijdens de sessies op een objectieve manier meet. Ook de vooruitgang en de recuperatie tussen de sessies worden op dezelfde manier gemeten. Het is uitstekend revalidatie- en diagnose-instrument.” Anderzijds is het ook zo dat heel wat kinderen een revalidatie volgen. Belangrijk hierbij is om hun motivatie te onderhouden. “We hebben een fysieke interface met een scherm ontworpen dat spelletjes aanbiedt die aangepast kunnen worden al naargelang de kracht, de moeheid en de motivatie van kinderen.”
 
Er is ook een systeem waarmee motorische stoornissen kunnen worden tegengaan. Dit toestel werd ontworpen door Yannick Bleyenheuft en spoort de corticale gebieden op die reageren in de hersenen. De zone wordt gestimuleerd en zo kan men zien of het lichaam reageert. Zo zal bijvoorbeeld de hand bewegen indien een bepaald gebied in de hersenen gestimuleerd wordt. Na twee weken intensief werk, zullen er dubbel zo veel corticale zones reageren. De mobiliteit komt dus beetje bij beetje terug. “Wanneer een hersenhelft veel werkt, zal dat de activiteit van de andere hersenhelft beperken. Daarom moet de activiteit van het beschadigde deel verhoogd worden om de hersenen op die manier weer in evenwicht te brengen. Twee kinesisten proberen inzichten te krijgen in de beweging. “Een deel van de hersenen wordt volledig gedesactiveerd, wat leidt tot een tijdelijke verlamming. Bedoeling is om te bestuderen hoe de hersenen zich gaan reorganiseren. Op die manier kunnen we de recuperatiemechanismes beter begrijpen die plaatshebben na een CVA.”
 
Louvain Bionics werkt momenteel niet aan de problemen die optreden na een verscheuring van het ruggenmerg, want er bestaan immers Europese projecten in dat verband. Het centrum buigt zich daarentegen wel over de energie die vereist is om protheses te gebruiken. “Protheses kunnen gebruik maken van de energie die door de patiënt geproduceerd wordt, terwijl de passieve protheses energie verliezen tijdens verplaatsingen. “Onze zogenaamde actieve protheses beschikken over een elektrische motor die dit energieverlies opspoort en tegengaat, waardoor de patiënt sneller en langer kan lopen, en weer de mogelijkheid krijgt om zich weer bijna normaal te verplaatsen. Er bestaat een vergelijkbaar project voor de handen.”
 

Laparoscopie

Dankzij deze weinig invasieve techniek kan de patiënt sneller weer op krachten komen, zonder dat hij littekens overhoudt. Nochtans verlopen 80% van de abdominale operaties nog op de klassieke manier. “De robot houdt de camera vast, maar de bedieningsinterface is niet zo goed: de camera kan immers enkel naar links, rechts, binnen of buiten worden gericht. Ik heb een robot ontworpen die ook op een diagonale manier en met verschillende snelheden werkt. Ik heb in Parijs gewerkt en ben nu vier jaar verbonden aan de UFCL. De Da Vincirobot levert echt schitterend werk, maar kost wel 2,5 miljoen euro en dan spreek ik nog niet eens over het onderhoud. De robot is heel interessant voor heelkundige ingrepen aan de prostaat omdat hij zorgt voor minder complicaties – incontinentie en impotentie – en longtumoren. Iedereen is het eens over zijn ergometrisch voordeel, maar dat geldt niet voor zijn doeltreffendheid voor de patiënt, buiten deze twee gevallen dan. Mijn bedoeling is om het gemotoriseerde aspect te behouden, maar dan wel in handen van de chirurg. De kostprijs ligt dan 50 keer lager.”
 

MRI-scanner

Het is mogelijk om in de hersenen van de patiënt te gaan zonder te trepaneren. Dit gebeurt via een MRI-scanner en de hersenen worden bereikt via de neus en de sinussen, waardoor littekens vermeden worden en de impact van de operatie verminderd kan worden. Ook de hartchirurgie kan nog grote vooruitgang boeken: bij 70-plussers hebben openhartoperaties in 50% van de gevallen een dodelijke afloop, aangezien er dient te worden overgegaan tot een extracorporale bloedsomloop. “Heel wat patiënten hebben calcificaties, waardoor de klep zich niet kan openen. Een nieuwe klep op de bestaande klep plaatsen lost echter niet alles op. We kunnen zelfs calcificaties vrijmaken, wat fataal zou kunnen zijn voor de patiënt. Dankzij Avatar kunnen we de klep uitsnijden voor we een nieuwe plaatsen, zonder dat het hart hierbij stopt met kloppen. Nadat we het hart in fibrillatie hebben geplaatst, brengen we via de borstkas een ballonnetje tot aan de aortaklep: het hart beweegt niet meer omdat het zo snel klopt. De hele ingreep duurt slechts anderhalve minuut. Als het langer duurt kan er immers hersenschade optreden.”
 
 

Tags:

Geef een reactie