Typ om te zoeken

Geen onderdeel van een categorie

Sleutelbeheer en toegangsmachtigingen in ziekenhuizen

Delen

Hoe wordt er bepaald wie toegang krijgt tot welke ruimtes in onze ziekenhuizen? Welke systemen worden er gebruikt? Wordt er geregistreerd en opgevolgd wie wanneer waar binnengaat? Zorg & Techniek vroeg het aan experts uit twee ziekenhuizen:  Jo Dendauw (az groeninge) en Herman Annaert (AZ Delta).
 
“In az groeninge behoren de patiëntenafdelingen en consultatiegangen tot de publieke zone”, vertelt Jo Dendauw, directeur masterplan en infrastructuur van het Kortrijkse ziekenhuis. “Daarnaast zijn er ook gesloten afdelingen, zoals een operatiekwartier (OK), afdelingen intensieve zorgen, neonatologie en alle technische lokalen.”
 
“Wat toegangsmachtigingen betreft, wordt ons ziekenhuis ingedeeld in een aantal zones”, zegt Herman Annaert, bedrijfskundig directeur van AZ Delta in Roeselare en Menen. “Publieke zones zoals de gangen zijn in principe voor iedereen toegankelijk. Buiten de openingsuren van het ziekenhuis kunnen bezoekers enkel binnen via de spoedafdeling. Een volgende zone is enkel toegankelijk voor bevoegd personeel. Die lokalen zijn beveiligd met een speciaal type sleutel of met een badge. Een derde type zone, zoals het OK en ruimtes waarin gewerkt wordt met radioactieve stoffen, zijn nog strikter beveiligd. Zij zijn ook beschermd door een sleutelsysteem of badgecontrolesysteem, maar hierbij is de toegang specifiek dienstgebonden en dus gelimiteerd tot die personen die omwille van hun functie werkzaam zijn op die dienst.”
 

Identificatiekaart

In beide ziekenhuizen krijgen de personeelsleden een badge. Dendauw: “Werknemers die in dienst komen van az groeninge, krijgen een identificatiekaart met naam, functie, foto en barcode en worden als persoon in een groep geplaatst. Een verpleegkundige die op een bepaalde afdeling werkt, heeft toegang tot die afdeling en tot alle ondersteunende lokalen die er gevestigd zijn. Hij of zij kan niet binnen in andere afdelingen. Als iemand van afdeling verandert, volstaat een telefoontje naar de beheerder van die software, die de rechten wijzigt. Werknemers die uit dienst treden moeten hun identificatiekaart inleveren. De rechten worden ervan gehaald, zodat niemand er nog mee binnen kan.”
 
“In AZ Delta vertrekken we van een systeem waarbij elk personeelslid toegang heeft tot een aantal basisaccommodaties, zoals de personeelsparking en kleedkamers”, vertelt Annaert. “In een volgende stap zullen er in functie van de specifieke taak of dienst van elk personeelslid bijkomende toegangsrechten verleend worden. Een verpleegkundige binnen een OK zal meer toegangsrechten krijgen dan een niet-OK afdelingsverpleegkundige, omdat hij of zij ook op een klassieke verpleegafdeling toegang kan krijgen tot een verpleegpost. De software laat toe om dat onderscheid zowel dienstspecifiek als persoonsspecifiek te maken. Wanneer personen van dienst veranderen, volstaat het om in hun toegangsprofiel bepaalde zaken aan of uit te vinken.
 

Jo Dendauw

Jo Dendauw van az groeninge


“Toegangsbeheer hangt bij ons af van campus tot campus”, aldus Dendauw. “Op campus vercruysselaan werken we nog met sleutels voor toegang tot de diverse ruimtes. Medewerkers die een sleutel nodig hebben, moeten dat aan een zuster vragen, die daar het beheer doet. Ze zal dat uiteraard zorgvuldig noteren. In de grote campus kennedylaan is een sleutelsysteem niet meer haalbaar. Toegangsbeheer gebeurt door een combinatie van software en hardware. Met uitzondering van de patiëntenkamers hebben bijna alle andere kamers een software controleerbaar slot. Een gebruiker krijgt toegang via een kaartsysteem.”
 
“Wij werken voornamelijk met een badgecontrolesysteem, maar hebben ook bepaalde deuren uitgerust met een sleutelsysteem”, vertelt Annaert. “Hierbinnen bestaan er verschillende systemen. Zo werken we met gewone klassieke sleutels, maar ook met programmeerbare sleutels, waarmee je slechts in bepaalde lokalen binnen geraakt.”
 

Online en offline

“Afhankelijk van het badgecontrolesysteem dat je verkiest, heb je de mogelijkheid om een bekabeld online systeem te hebben of een onbekabeld offline systeem”, licht Annaert toe. “Bij een bekabeld systeem zijn de badgelezers via kabels verbonden met een computersysteem. Bij een onbekabeld systeem is dat niet het geval. Dan gebruik je je badge als een informatiedrager die lokaal je badgelezer zal updaten met de meest recente toegangsprofielen. Je slot bevat zelf een interne batterij en is duurder. Je zal de batterij bovendien af en toe moeten vervangen. Je badge gebruik je als een soort virussysteem om toegangsprofielen over te brengen op je sloten. In AZ Delta zijn we begonnen met een bekabeld systeem. Als we nu bijkomende deuren moeten uitrusten met een badgecontrolesysteem en als die deuren relatief ver van de centrale server verwijderd liggen, dan kiezen we eerder voor een onbekabeld systeem, al is een combinatie van beide systemen ook mogelijk.”
 
Maar wat met derden die komen werken aan installaties, zoals leveranciers en technici? “Zij krijgen een dagbadge die ze zichtbaar moeten dragen in de beveiligde zones”, zegt Dendauw. “Ook in AZ Delta worden er dagbadges uitgereikt”, bevestigt Annaert.
 

Voordelen

Beide directeurs zien de voordelen in van een badgecontrolesysteem. Herman Annaert: “Je kunt een badge binnen je software uit dienst nemen, maar sleutels kan je natuurlijk niet in alle omstandigheden intrekken. In onze omgevingen kiezen we meer en meer voor badgecontrolesystemen, want die zijn veel flexibeler en beheersbaarder. Die principes worden nu toegepast in onze campussen, maar zullen ook gelden voor onze nieuwbouw in Rumbeke-Oekene. In een ziekenhuis worden diensten en lokalen al eens verplaatst of gerenoveerd. Door die wijzigingen geraak je de logica die je in je toegangssysteem probeert op te bouwen soms een beetje kwijt. Een nieuwbouw biedt de mogelijkheid om vanaf nul te beginnen en je basis goed te zetten.”
 
In beide ziekenhuizen is er camerabewaking en zijn er nog andere toegangsbeheersystemen, zoals codeklavieren. Jo Dendauw: “We moeten een aantal afdelingen beveiligen tegen patiënten die mogelijk zouden weglopen uit het ziekenhuis, zonder dat ze zich van kwaad bewust zijn. Ik denk bijvoorbeeld aan een afdeling geriatrie waar oudere mensen liggen die soms dementerend zijn of een afdeling neurologie waar soms mensen liggen die een hersentrombose hebben gehad. In de meeste ziekenhuizen wordt voor bepaalde afdelingen met codeklavieren gewerkt, waarbij je een cijfercode in omgekeerde volgorde moet intoetsen om een afdeling te betreden of te verlaten.”
 

Traceability

Zowel in AZ Delta als in az groeninge zijn er evacuatiedeuren. Dendauw: “Op campus kennedylaan zijn er zeker dertig evacuatiedeuren waardoor je naar buiten kan. Die deuren zijn standaard gesloten, maar als je op een noodknop drukt gaan ze open. Bij een noodsituatie kan je het gebouw zo heel snel evacueren. Evacuatiedeuren zijn uiteraard geen overbodige luxe. Op campus kennedylaan bijvoorbeeld zijn er slechts drie in- en uitgangen: de hoofdingang op de Kennedylaan, de spoedingang en een derde ingang voor patiënten die heel vaak naar het ziekenhuis komen. Dat zorgt er ook voor dat we, indien nodig, heel makkelijk kunnen traceren wat er gebeurd is.”
 

Herman Annaert

Herman Annaert van AZ Delta


“Traceability is belangrijk”, bevestigt Annaert. “Voor heel veel stappen in het verzorgingsproces moet je in staat zijn om te traceren wat er gebeurd is, wat en door wie iets toegediend is, enzovoort. In de Verenigde Staten zie je steeds vaker dat patiënten naar de rechtbank stappen als ze vinden dat er iets verkeerd gelopen is. Ook hier zie je dat stilaan meer voorvallen. In zo’n geval is het belangrijk dat een ziekenhuis exact kan traceren wat er gebeurd is. Het identificatiesysteem dat gedragen wordt door het personeel kan zo nodig ook gebruikt worden binnen het traceability systeem.”
 
In beide ziekenhuizen staan er mensen in voor de veiligheid. “In az groeninge werken zes securitymensen die permanent in shifts aanwezig zijn en roteren over de vier campussen”, zegt Dendauw. “Zij hebben een assistentierol en worden ingeroepen bij incidenten. Als de noodknoppen op onze telefoons ingedrukt worden gaan onze securitymensen kijken om te zien wat er aan de hand is. Voor de bewaking van specifieke opdrachten schakelen we externe securityagenten in.”
 
“We hebben een interne securityploeg in AZ Delta, maar die is onvoldoende bemand om altijd in elke campus aanwezig te zijn”, zegt Annaert. “Zij geven badges uit, beheren sleutels, komen tussen als er zich een incident voordoet of bekijken camerabeelden. Wanneer die ploeg niet aanwezig is, maken we gebruik van een externe beveiligingsfirma die een aantal rondgangen doet doorheen de gebouwen.”
 

Preventie

“Toegangscontrole, sleutelbeheer en beveiliging worden steeds belangrijker binnen een ziekenhuis”, vindt Annaert. “Ik zeg niet dat de samenleving slechter wordt, maar stel wel vast dat patiënten en bezoekers mondiger en assertiever worden. We moeten maatregelen nemen om te vermijden dat iedereen zomaar medicatie wegneemt uit een berging of een verpleeg- of dokterspost binnenstapt om daar patiëntendossiers in te kijken.”
 
Beide directeurs zijn echter tevreden dat ze voornamelijk preventieve maatregelen nemen en slechts weinig moeten tussenkomen bij incidenten. “In de pers wordt al eens gesuggereerd dat er veel voorvallen van agressie zijn op onze spoedafdeling of elders in ons ziekenhuis, maar dat valt behoorlijk goed mee”, besluit Dendauw.
 
az groeninge
Ziekenhuis az groeninge telt campussen in de Reepkaai, Vercruysselaan, Loofstraat en Kennedylaan in Kortrijk. “De vier campussen samen tellen 1.150 erkende bedden”, zegt Jo Dendauw. “We zijn onze nieuwe campus kennedylaan nu aan het uitbouwen tot een groot centraal ziekenhuis in Kortrijk. Nu zijn hier 380 bedden, maar eind dit jaar worden er hier 1.050 bedden gecentraliseerd. Op campus reepkaai blijven nog een aantal revalidatieafdelingen, campus vercruysselaan en campus loofstraat worden gesloten.”

 
AZ Delta
In 2015 fuseerden het H.-Hartziekenhuis Roeselare-Menen vzw en het Stedelijk Ziekenhuis Roeselare tot AZ Delta. Momenteel telt AZ Delta vier campussen: naast campus Menen zijn er nog drie campussen in Roeselare, namelijk in de Brugsesteenweg, de Westlaan en de Wilgenstraat. Eind 2018 gaat een nieuwe hoofdcampus open in Rumbeke-Oekene waar de focus vooral op acute zorg zal liggen. Vanaf dan sluiten campussen Westlaan en Wilgenstraat. Campus Brugsesteenweg blijft bestaan als stadscampus voor planbare zorg en raadplegingen. Deze campus zal echter aangepast en vernieuwd worden, net als campus Menen. AZ Delta telt momenteel 1.213 erkende bedden.

 
 

Tags:

Geef een reactie