Typ om te zoeken

Woonzorgcentra

Woonzorgwijk Ten Kerselaere Heist-op-den-Berg is uniek concept in de ouderenzorg

Delen

Algemeen directeur Paul Van Tendeloo: “Welzijn van de bewoner primeert”

 
Ten Kerselaere in Hallaar, deelgemeente van Heist-op-den-Berg, was destijds een geriatrisch centrum voor pure ouderenzorg en revalidatie. Nu, meer dan twee decennia later, is Ten Kerselaere een heuse woonzorgwijk, een uniek voorbeeld van hoe ouderenzorg kan georganiseerd worden. Vroeger keek men naar Nederland en Scandinavië, nu komt men van heinde en verre zien hoe moderne ouderenzorg in Ten Kerselaere wordt opgevat. “De zorg blijft belangrijk maar het welzijn van de bewoner primeert bij ons”, zegt Paul Van Tendeloo tijdens ons boeiende gesprek met de algemene directeur van de overkoepelende sectie ouderenzorg van Emmaüs vzw.
 

De rode draad door de hele geschiedenis van Ten Kerselaere is de voortdurende zoektocht naar innovatie.

“Ten Kerselaere is een project dat ontstaan is na een lang proces van brainstorming met een groep believers. Hier in Heist zijn we destijds op zoek gegaan naar een zeer zinvolle invulling, naar iets wat complementair was bij wat we al hadden. Zo zijn we eind jaren negentig uitgekomen bij ideeën als woonzorgwerking en netwerking. Concreet was bij residentiële ouderenzorg het kleinschalig wonen iets wat nauw aansloot bij wat we hier al hadden. We tekenden een zorg-strategisch plan uit, deden studiebezoeken en zo is hier uiteindelijk het Emmaüsmodel van de Vlaamse woonzorg new look geboren”, zegt Paul Van Tendeloo.
 

In dat nieuwe concept van ouderenzorg stond huiselijkheid centraal, de bewoner moest meer privacy en comfort krijgen.

“Tussen 2002 en 2004 hebben we hier nieuwe organisatiemodellen uitgerold waarbij de in ouderenzorg gangbare medisch modellen kantelden naar een socio-agogisch model. De zorgkundige is de spil van wat wij een huis of woning noemen waar acht tot twaalf personen samen wonen. De verpleegkundige werkt zoals een thuisverpleegkundige, overkoepelend dus. In deze organisatievorm wordt de zorgkundige bijgestaan door een woningassistent, een huismoeder, zeg maar, die heel dicht bij de bewoner staat en die zowel het poetsgebeuren als het maaltijdgebeuren verzorgt. Dit altijd onder het toezicht van de zorgkundige. Ook ’s avonds kan er bijvoorbeeld samen gekookt worden met de bewoners… Het is een erg flexibel systeem dat steeds kan aangepast worden in overleg met het zorgteam”, aldus Paul Van Tendeloo. Ten Kerselaere omvat wat het residentiële betreft 14 woningen waar men in kleine leefgroepen samen verblijft, met een huiskamer zoals thuis, een kookeiland, een eigen slaapkamer, geclusterd volgens de normen. De functie van woningassistente werd gecreëerd, een absolute meerwaarde voor de bewoners. Alleen moet deze nieuwe functie, die je kan vergelijken met een logistiek assistent in de ziekenhuiswereld, nog Vlaams genormeerd en gepast gehonoreerd worden.
 

Zorgkruispunt voor een hele wijk


Ten Kerselaere
“In het uitdenken van ons concept hebben we ook altijd heel veel aandacht besteed aan de thuiszorgondersteuning. We bieden kortverblijf en dagverzorging aan waarbij we overdag 45 cliënten ontvangen met RVT-gerechtigde zware zorg. We hebben ook een erkenning als dienstencheque bedrijf waarbij we aangepast vervoer aanbieden en eventueel strijk en poets, alleen voor de senioren die verbonden zijn met onze woonzorg én voor de medewerkers. Het model van de woonzorgzone, zoals die destijds al in Nederland bestond, hebben we naar hier gehaald. Ten Kerselaere fungeert nu als zorgkruispunt waar zorg geleverd wordt aan een hele wijk, een hele regio. Zo werd er een nieuwe sociale woonwijk gebouwd met bv Home Marjorie, een huis waar 10 en later nog eens 16 mensen die lijden aan de ziekte van Huntington verblijven, en PVT Schorshaegen waar een 30-tal personen uit de geestelijke gezondheidszorg verblijven. Ze wonen allemaal, een beetje symbolisch, onder één dak, met een eigen voordeur en achterdeur. Er is autonomie voor ieder apart maar we ondersteunen elkaar waar nodig is. Zo kan iedereen een beroep doen op warme maaltijden, het strijkatelier, het lokaal dienstencentrum voor activiteiten. We hebben ook een mooi fitnesscenter waarbij mensen van de dagverzorging, kortverblijf, residenten en mensen die thuis verzorgd worden aan de nodige beweging kunnen doen. Zo komt de reumaliga hier elke week fitnessen…”. Ten Kerselaere, als kleinschalig genormaliseerd wonen, is door de jaren heen uitgewerkt als onderdeel van een hele woonzorgwijk. Als concept is nu bijna alles uitgevoerd behalve eigen assistentiewoningen. “De voorbereidende grondwerken voor 48 assistentiewoningen zijn begonnen, we hopen na de zomer met de bouw te kunnen starten”, haakt Paul Van Tendeloo meteen in. “Als die er staan, zijn we eigenlijk rond met ons behoefteplan voor senioren in deze regio”.
 

Emmaüs vzw: nauwe samenwerking met partners

De woonzorgwijk Ten Kerselaere maakt deel uit van de meer dan 25 voorzieningen van de overkoepelende Emmaüs vzw, waarvan gewezen minister Inge Vervotte afgevaardigd bestuurder is. In ’98 ontstond deze vzw en groeide op basis van de behoeften. “Het is de enige vzw in Vlaanderen die alle sectoren van zowel gezondheidszorg als welzijnszorg herbergt: algemene ziekenhuizen, geestelijke gezondheidszorg, personen met een beperking, jeugdzorg, kinderdagverblijven, mantelzorg… eigenlijk allesomvattend behalve de thuiszorg. Zo horen ook de woonzorghuizen Hof van Arenberg in Duffel met dagverzorging en 54 assistentiewoningen de Peerle, Ambroos in Hofstade-Zemst en St. Jozef in Wommelgem in deze regio bij het overkoepelende Emmaüs dat maar liefst 6500 medewerkers telt. Verder is er nauwe samenwerking met WZH De Buurt, een pps-project in Zoersel. ”
 

Nauwe samenwerking met thuiszorgpartners als Familiehulp, het Wit-Gele Kruis en andere partners uit de netwerken in de palliatieve zorg en dementie

“In onze assistentiewoningen brengen de bewoners hun zorgteam mee; wij bieden hen bv poetshulp, boodschappendienst en vervoer aan. Het grote voordeel om goed en nauw samen te werken, is de observatie. Dat is bij ons een vrij innovatief verhaal. Onze bedoeling is ook om de mensen zo lang mogelijk thuis te laten wonen en dan moet je goed samenwerken met de thuiszorg. Zo snel mogelijk detectie doen van een probleem. Daarom hebben we vaak overleg met de huisartsen en gebeuren de afspraken qua begeleiding altijd in overleg met professionelen maar ook met de familie en mantelzorg. We opteren niet meteen voor opname, er kan thuis veel georganiseerd worden. De bewoner kan hier wel activiteiten komen meedoen en zo sociaal contact hebben. Het hele traject bewandelen we samen met veel overleg. In die trajectbegeleiding zo vroeg mogelijk het probleem detecteren geeft mooie resultaten tussen alle partners. Dat is een sterk punt in ons systeem van ouderenzorg”.
 

Digitale koppelingen

“We werken hier ook met het PREZO-systeem, het enige kwaliteitsmodel waar de cliënt of de bewoner centraal staat. Men vertrekt altijd wat de kwaliteitsindicatoren betreft vanuit de cliënt of bewoner en er is steeds een terugkoppeling vanuit de werkvloer naar hen toe. Het is een heel mooi model, maar je krijgt er helaas nog geen subsidie voor. Momenteel loopt er ook het ewzc-project – elektronische woonzorg waarbij het de bedoeling is dat er digitale koppelingen worden gerealiseerd tussen de zorgdossiers van alle partners met belRAI, Vitalink en eHealth. Indien de overheid deze weg op wil, zal er absoluut in geïnvesteerd moeten worden”, aldus Paul Van Tendeloo.
 
WZC Ten Kerselaere

Zware zorg vrijwaren

De algemeen directeur van Emmaüs vzw wil eindigen met het meegeven van een persoonlijke bedenking over het beleid inzake ouderenzorg. “Ik ben er van overtuigd dat we in Vlaanderen verwend zijn op het vlak van zorg. Wij leveren echt goede zorg. Alleen, de subsidies voor de zware zorg blijven uit en dat is fout. Zware zorg moet gevrijwaard blijven. De lichtere zorg en dienstverlening hoort eerder thuis in de assistentiewoningen. Wij proberen hier op lokaal vlak samen te werken op basis van pragmatisch gezond verstand. Zoveel mogelijk muren afbreken om optimaal samen te werken. Leg de lat voor opname wat hoger: mensen die sociaal geïsoleerd zijn, kunnen terecht in assistentiewoningen en niet meer in de woonzorgcentra zelf. Een bepaald klein percentage van afwijkingen is zeker gerechtvaardigd. Omwille van leegstand in bepaalde regio’s worden er nu in de woonzorgcentra her en der terug lichte zorg profielen opgenomen. Wil Vlaanderen aan de top blijven in de ouderenzorg, willen wij onze ouderen op een respectvolle, betaalbare en kwaliteitsvolle manier blijven verzorgen, dan moet er aan tandje bij gestoken worden op het vlak van de zware zorgbehoevenden. De staatshervorming is m.i. te vlug onder grote druk doorgevoerd: de ouderenzorg is immers zo’n complex gegeven… en zoals de ouderen vaak zelf aangeven: geduld is een mooie zaak”.
 

Tags:

Je houdt waarschijnlijk ook van

Geef een reactie