Typ om te zoeken

HR In the spotlight Woonzorgcentra

WZC’s in tijden van corona

Delen

Welke fysieke en organisatorische aanpassingen worden het nieuwe normaal?

Hoe in de (woon)zorgvoorzieningen de acute fase van de coronacrisis verliep, hing af van een vroeg gebruik van mondmaskers, testen en traceren, cohorteren, een doorgedreven infectiehygiëne en een nauwe band met een ziekenhuis. Wat met de investeringen in ‘hardware’ (facility, techniek, ICT en logistiek) en personeelsreorganisatie? Zorg & Techniek vroeg het aan vier woonzorgcentra. 

Pol Van Hessche (Directeur WZC Andante, Menen)Bestaande oppervlakken creatief invullen als personeelsruimte 

Testkits hadden we nog niet toen de eerste bewoners ziek werdenIn overleg met de CRAarts isoleerden we hen meteen”, zegt Pol Van Hessche. De zorgmedewerkers op de Covid-afdeling werden strikt gescheiden van hun collegas. De cohortering verliep in twee fasen. Eerst gebruikten we gemeenschappelijke ruimten zoals de stille ruimtecafetaria en vergaderzaal, maar het gebrek aan comfort was er de keerzijde. 14 dagen na de eerste besmettingen kregen we dankzij AZ Delta wel testkits. Heel wat bewoners en personeel testten positief zonder symptomen, waardoor de cohortering in dgemeenschappelijke ruimten niet meer volstond. We hebben toen twee afgesloten Covidafdelingen op het gelijkvloers ingericht, fysiek afgescheiden met plasticfolie en gesloten branddeuren. Gelukkig beschikten we per afdeling over een keuken.  

Afdelingen vlot opsplitsbaar 

“Op de smartphone van de afdeling plaatsten we Whatsapp en we kochten tablets aan. Aan de inkomhal kwam een babbelbox voor de bezoekers. We kochten ook een tent, beschermingsmateriaal, zuurstofapparaten en drie pijnpompen – maar gelukkig was er weinig oversterfte. Op 5 mei testten we onder impuls van de overheid opnieuw, maar de CRAarts wilde geen risico nemen en drong aan op een tweede test. Op 22 mei testten we opnieuw met AZ Delta en die test bleek gevoeliger. Begin juni hebben we de cohortering opgeheven voor alle bewoners die sinds 22 mei geen symptomen meer hadden.” Op infrastructuurvlak komen er geen extra investeringen bij WZC Andante. “Onze afdelingen zijn vlot splitsbaar in kleine units. We hebben één aanvoer– en verdeelpunt en één bergplaats. Externen hoeven het gebouw niet inAnderzijds groeide het inzicht dat de drie personeelslokalen te weinig mogelijkheid bieden tot fysieke distancing. Bestaande ruimten kunnen we creatief invullen als kleedkamer met overal ontsmettingspunten. Dat we alleen een gelijkvloers en één verdieping hebben, zie ik als een groot voordeel. Net als de nauwe band met AZ Delta”.

Wendy Van Peer (directeur Zorgcentrum Aquamarijn, Kasterlee): “Bewoners met Covid-19 behielden eigen buitenterras en een gezamenlijke leefruimte” 

“Zorgcentrum Aquamarijn omvat een woonzorgcentrum, assistentiewoningen en een dagverzorgingscentrum (DVC) en ook een kort- en herstelverblijf. De assistentiewoningen zijn verbonden via één centrale gang met de rest van het huis. Het woonzorgcentrum is maar een deel van ons zorgaanbod. Wie overstapt naar een andere woonvorm, kent het huis en de mensen vaak al.”  

Normaal ondersteunen de verschillende teams elkaar tijdens piekmomenten, tijdens corona was dat uitgesloten. “Afdelingen werkten zoveel mogelijk als afgescheiden bubbels. We hadden het geluk om lang coronavrij te blijven. Een eerste testing op 7 mei bracht 12 besmettingen aan het licht, gelukkig beperkt tot het kort- en herstelverblijf. Een deel van die afdeling hebben we snel ingericht als cohortafdeling. Op de cohortafdeling zorgde een miniteam voor de bewoners. Die behielden ondanks hun quarantaine een eigen buitenterras en een gezamenlijke leefruimte. De eigen warme keuken was een bijkomende uitdaging, want we wilden ook in de cohortafdeling niet aan kwaliteit inboetenDe maaltijden werden au bain-marie geserveerd op het gewone servies, niet op wegwerpborden.” 

Nieuw evenwicht vinden 

Vaste prik werd de wekelijkse skype infosessie met het AZ Herentals, de gemeente leverde nadarhekken en (recent) ook mondmaskers. Gelukkig bleef de coronaschade bij de bewoners beperkt. Wendy Van Peer: “Aquamarijn sloot heel snel de deuren voor externen, ook de geregistreerde vrijwilligers. Niet eenvoudig voor een open huis met een grand café en een terras. We hebben meteen duidelijk gecommuniceerd met alle betrokkenen en ons personeel was superflexibel. De iPads die we al hadden, werden dankbaar gebruikt voor alle skypesessies en fotomateriaal. We hebben er ook in bruikleen gekregen. De doorstart na corona wordt een héél geleidelijke oefening tussen loslaten en controleren. Op een tweede golf denk ik dat we dankzij onze ruime kamers en afdelingen creatief kunnen reageren.” 

WZC Aquamarijn Kasterlee ©Architektenburo Jef Van Oevelen

 

Ann Vandycke (technisch coördinator Mintus, Brugge)“Digitale communicatiearchitectuur bleek grote troef” 

“Mintus heeft de coronacrisis vrij goed doorstaan”, zegt Ann Vandycke. “De deuren gingen meteen dicht, procedures voor zorgpersoneel en leveranciers werden meteen aangepast en technische interventies beperkt. Gelukkig hadden we al geïnvesteerd in een goed wifi- en ICT-netwerk. Tijdens corona bleken onze goed uitgeruste afdelingen die daardoor relatief onafhankelijk van elkaar konden fungeren een troef.” 

“De afdelingen werden op enkele dagen tijd voorzien van skypecomputers, het personeel kreeg de nodige opleiding. Per instelling kregen we een zorgtelefoon van 258: heel gebruiksvriendelijk en daardoor geen extra belasting voor het personeelEen extra stimulans voor de bewoners om contact te houden met de buitenwereld.” Het toestel is aansluitbaar op de TVTom Messiaen, managing partner bij 25-8, integrator van zorgcommunicatieoplossingenMet één knop op een remote control kan je intunen in het gesprek of een fotoalbum of filmpje bekijken. Extra infrastructuurwerken zijn niet nodig. Met een goed uitgerust netwerk kunnen zorgtelefoons meteen ingezet worden. Mintus kon er dezelfde dag nog mee opstarten.” 

Verschillende communicatiekanalen creëren 

Ook voor onze medewerkers is vlot intern communiceren een must” zegt Ann VandyckeDat willen we breed gaan doen via banners op tv– en smartphoneschermen, smsjes en whatsappberichten. Op termijn willen we een smartphone voor elke zorgmedewerker. De tv op de kamer kan daarbij via een spreek/luister videoverbinding ingeschakeld worden. “Een zorgmedewerker kan inchecken via de camera en communiceren via het tv-toestel”, zegt Tom Messiaen. “Ook voor de animatoren, vrijwilligers en logistiek medewerkers wordt de tv cruciaal. Foto’s delen, kan via een gepersonaliseerde familiebox. Plug & playswitching en wifi, bluetooth, telefonie en videocommunicatie, technische verlichting: de toekomst voor zorgcommunicatie. Alles is modulair opbouwbaar op een open platformtechnologie. Geen al te grote investering: het persoonsvolgend verpleegoproepsysteem is nu ook een localisatiesysteem – en valt bijgevolg onder één budget.  

Ann Vandycke: “Op infrastructuurvlak speelt groot– of kleinschalig niet zon rol in een voorzieningwel dat je kan opdelen in zones met een performante toegangscontrole. Meer telewerken gaan we ook doen: maximum twee derde van het personeel mag nog tegelijk op de werkvloer. We mikken op een betere worklife balance en minder stress door geconcentreerder werken én minder file- en parkeerproblemen. 

Ann Herpels (directeur WZC De Meers, Waregem) Waterdichte logistieke flow en gerichte communicatie maken het verschil 

“Onze eerste bewoner is kort na 13 maart ziek geworden, dus het virus was er al voor de lockdown”, zegt Ann Herpels. “In het begin hadden we nauwelijks testkits. We hebben zeer snel afdelingen geïsoleerd en een gescheiden circuit gecreëerd, de branddeuren werden gesloten. Ons personeel werkte volledig in beschermingskledij en verliet ‘hun’ afdeling niet. Administratieve diensten, een aantal medewerkers vanuit externe diensten, maar ook ons eigen keukenpersoneel sprongen in om afdelingen te ondersteunen. Pas net voor de paasvakantie kregen wij van de overheid de mogelijkheid om alle medewerkers en bewoners te testen. 

Kleinschaliger werken 

“Medewerkers die niet op de Covidafdelingen werkten, kwamen er niet. Materiaal werd aan de liften in een sas geplaatst. Daarin kleedde het personeel zich ook om. Familie kreeg een vaste dag toegewezen om op een centrale plaats buiten het WZC het wasgoed te brengen. Dat werd via de sassen dan per afdeling verdeeld. Nu de cohortering is afgebouwd, reorganiseren we ons om binnen deze grote voorziening kleinschaliger te werken. We splitsen de afdelingen op in leefgroepen waarin we bubbels van een vijftal bewoners organiseren. Een grote verandering, want dit is altijd een open huis geweest. Grote groepsactiviteiten zijn niet meer mogelijk.” Livings werden gereorganiseerd om de social distancing tussen bewoners te kunnen garanderen, afdelingen kregen een stok van 1.5 meter lang die die afstand visualiseert. Waar investeert WZC De Meers op het vlak zorgtechnologie en infrastructuur? “Naast mail, Whatsapp en skype werken we met Familienet. Tablets kregen we van een aantal servicegroepen. Voor Moederdag hebben we een fotobox geplaatst. Families kunnen de bewoners een bezoekje brengen via acht babbelboxen. Wel arbeidsintensief, er zijn meerdere medewerkers voor nodig.”  

Meer ruimte nodig 

“Om het anderhalvemetervoorschrift te garanderen, zijn een aantal livings te klein. Er loopt al een aanvraag om ze te vergroten. De gescheiden (m/v) kleedkamers kunnen we niet ruimer maken. Omdat we nu ook stocks van beschermingsmateriaal aanleggen, is er eigenlijk nog meer plaats nodig. Een tweede coronagolf zullen we beter opvangen dankzij de nieuwe, sterke samenwerking met het lokale ziekenhuis en een gemeentelijke dienst die mee instaat voor materialen. Het allerbelangrijkste tijdens corona bleek een waterdichte logistieke flow en hoe je daarover transparant en consequent moet communiceren op maat van elke afdeling en medewerker.” 

Geef een reactie